Toya nə geyinmək olar: qonaqlar üçün geyim bələdçisi

Toy şəkillərinə baxanda gözə ilk dəyən gəlindir. İkinci dəyən çox vaxt gəlinlə eyni rəngdə geyinmiş qonaq olur. Bu səhv nadir hallarda olur, amma olanda illərlə xatırlanır. Ona görə geyim seçəndə əsas sual «gözəl görünürəmmi» yox, «bu gecəyə uyğundurmu» olmalıdır. Aşağıda hər qonaq üçün ayrıca yazdıq.

Rənglər: ağ, qara və qırmızı

• Ağ və fil sümüyü rəngi gəlinə saxlanılır. Buraya açıq krem, çox açıq bej və gümüşü ağ da daxildir, yəni şəkildə ağ kimi görünən hər şey.
• Qarada fikirlər ayrılır. Şəhər toylarında qara axşam paltarı tez-tez görünür, amma bəzi ailələrdə, xüsusən yaşlı nəsil arasında, başdan-ayağa qara geyim yası xatırladır. Ailəni yaxşı tanımırsınızsa, qaranı qızılı, gümüşü və ya rəngli aksesuarla yumşaldın.
• Parlaq qırmızıda da ehtiyatlı olun. Bakı toylarında gəlin ağ don geyinir, belinə isə qırmızı lent bağlanır. Keçmişdə gəlinlər qırmızı don da geyinirdi, bəzi kəndlərdə bu adət hələ qalır. Ona görə bəzi ailələr qonaqda çox parlaq qırmızını gəlinlə yarış kimi görür. Bordo, albalı və tünd qırmızı isə adətən sual yaratmır.

Qadınlar üçün

• Uzunluq: ailə toyunda dizdən aşağı paltar ən rahat seçimdir. Böyüklərin oturduğu süfrədə çox qısa və çox açıq paltar bəzi qonaqları narahat edə bilər.
• Çiyinlər: açıq çiyinli paltarın yanına nazik şal və ya bolero götürün. Zalda kondisioner güclü işləyə bilər, şal həm də isti saxlayır.
• Hərəkət: rəqs edəcəksinizsə, addımı məhdudlaşdırmayan paltar seçin. Çox dar donda yallı oynamaq çətin olur.
• Çanta: kiçik, əldə və ya çiyində. Telefon, pomada, salfet və zərf. Böyük çantanı qoymağa yer olmur.

Bir də ailə məsələsi var. Bəyin və gəlinin anaları, bacıları adətən ən bəzəkli geyimdə olur: uzun axşam paltarı, daha çox bəzək. Bu, onların gecəsidir və qonağın onlarla yarışmasına ehtiyac yoxdur. Yaxın ailədənsinizsə, ananın paltarının rəngini əvvəlcədən öyrənin. Eyni rəngdə iki bacı şəkildə gözəl görünür, eyni rəngdə ana və uzaq qonaq isə yox.

Ayaqqabı: gecə uzundur

Azərbaycan toyu bir neçə saat sürür və çox vaxt ən azı bir dəfə yallı oynanılır. Yallı dairə və ya zəncir şəklində oynanılan qrup rəqsidir. Naxçıvanın yallı rəqsləri 2018-ci ildə UNESCO-nun təcili qorunmaya ehtiyacı olan qeyri-maddi irs siyahısına daxil edilib. Rəqsə qoşulmaq istəyirsinizsə, nazik və hündür daban mane olacaq.

• Qalın daban və ya platforma nazik dabandan rahatdır, xüsusən parket və mərmər döşəmədə.
• Yeni ayaqqabını toydan bir neçə gün əvvəl evdə bir-iki saat geyinin.
• Çantaya və ya maşına düz ayaqqabı qoyun. Gecənin ikinci yarısında bir çox qadın məhz belə edir.
• Uzun paltarın ətəyini toyda geyinəcəyiniz ayaqqabı ilə ölçdürün, yoxsa rəqsdə ayağa dolaşır.

Kişilər üçün

Kostyum ən etibarlı seçimdir: tünd göy, boz və ya qara. Qalstuk məcburi deyil, şəhər toylarında qalstuksuz kostyum normal görünür. Amma toy çox rəsmidirsə və ailənin kişiləri qalstuklu olacaqsa, siz də taxın: bu, hörmət kimi oxunur. Bilmirsinizsə, qalstuku cibə qoyun və zalda qərar verin. Cins şalvar və idman ayaqqabısı isə bir çox ailədə toy üçün hələ də yersiz sayılır. Pencəyi zalda çıxarmaq olar, amma salamlaşanda və şəkil çəkdirəndə geyinin.

Uşaqlar və yaşlılar

• Uşaq üçün əsas qayda: gözəl, amma rahat. Toy gec bitir, uşaq qaçır, yıxılır, yorulub yatır.
• Maşında uşaq üçün bir dəst ehtiyat geyim olsun, ayaqqabısının altı isə sürüşkən olmasın: rəqs meydançasına mütləq çıxacaq.
• Yaşlı qonaq üçün rahat ayaqqabı və isti jaket və ya şal götürün. Zalın kondisioneri və gecə çöldəki külək ona ən çox narahatlıq verən şeylərdir.
• Yaşlı qohumu toya aparırsınızsa, dərmanlarını da çantaya qoyun. Toy gecə yarısına qədər uzana bilər.

Hava: Bakı küləyi və qış toyu

Bakını «küləklər şəhəri» adlandırmaq təsadüf deyil. Şimaldan əsən soyuq xəzrinin sürəti bəzən saniyədə 29 metri keçir. Gecə yarısı saraydan çıxanda o, həm saç düzümünü, həm də nazik paltarı sınağa çəkir.

• Payız və qış toyunda palto mütləqdir, hətta maşınla gedirsinizsə: dayanacaqdan girişə qədər olan yol da bəs edir.
• Saraylarda adətən qarderob olur. Nömrəni itirməyin: gecənin sonunda yüzlərlə palto eyni vaxtda verilir.
• Saç düzümünü küləyə görə seçin: yığılmış saç açıq saçdan uzun yaşayır.
• Yay toyunda isə tərsinədir: çöl isti, zal soyuq olur, nazik şal yenə lazımdır.

Saç və makiyaj: vaxtı düz hesablayın

Toy mövsümündə həftəsonu salonlar tez dolur, növbəni bir ilə iki həftə əvvəl götürün. Saç və makiyaja toydan iki ilə üç saat əvvəl başlamaq rahatdır: həm tələsmirsiniz, həm də makiyaj gecənin sonuna qədər dayanır. Dəvətnamədə toy proqramı varsa, toyun başlanğıcına yox, qonaqların gəliş saatına baxın. Gəlin və bəyin girişini qaçırmaq istəmirsinizsə, hesabı bu saata görə qurun.

Xına, nişan və toy: fərq nədədir

• Xına gecəsi: ənənəvi olaraq gəlin evində, qadınlar arasında keçirdi. Bu gün çox vaxt restoranda olur və bəzi ailələr qonaqlardan bir rəng istəyir. Xına qonaqların əlinə də qoyula bilər, ona görə açıq rəngli ipək paltarı evdə saxlayın.
• Nişan: daha kiçik və ailəvidir. Toydan bir pillə sadə geyim kifayətdir: kokteyl paltarı, qalstuksuz kostyum.
• Toy: üçünün ən rəsmisidir. Axşam geyimi, kişilər üçün kostyum.

Cütlüklər üçün: geyim qeydini necə yazmalı

Qonaq dəvətnamədə uzun qaydalar paraqrafını oxumur. Göz tarixi, saatı və ünvanı axtarır, qalanını sürüşdürüb keçir. Ona görə geyim qeydi bir sətir olmalıdır və tarixlə məkanın yaxınında durmalıdır. Nümunələr:

• «Geyim: axşam geyimi.»
• «Geyim: rəsmi. Kişilər üçün kostyum.»
• «Rəng: pastel tonlar. Şəkillərdə bir yerdə gözəl görünək.»
• «Qış toyudur, sarayda qarderob var.»

Rəng mövzusunu tələb kimi yox, xahiş kimi yazın və qonağa vaxt verin: paltar almaq lazım gələ bilər. Ən yaxşı yer toy proqramıdır, çünki qonaq saata baxanda onu onsuz da oxuyur. Məsələn, Murad və Nərgiz xına bəndinin yanına sadəcə «qadınlar üçün bordo tonlar» yazsalar, bunu hər qonaq görəcək. Beş sətirlik qaydalar siyahısı isə oxunmadan qalır.

Geyim qeydini toy proqramının içində göstərmək istəyirsinizsə, şablonlara baxın.

Qısa cavablar

Toya qara geyinmək olar?

Şəhər toylarında qara axşam paltarı adi qəbul olunur. Bəzi ailələrdə isə qara yası xatırladır, ona görə qızılı və ya rəngli aksesuarla yumşaltmaq daha etibarlıdır.

Toyda hansı rəngi geyinmək olmaz?

Ağ, fil sümüyü və şəkildə ağ görünən açıq tonlar gəlinə saxlanılır. Çox parlaq qırmızı da bəzi ailələrdə gəlinlə yarış kimi görünə bilər.

Kişi toya qalstuksuz gedə bilər?

Bəli, şəhər toylarında qalstuksuz kostyum normaldır. Toy çox rəsmidirsə və ailənin kişiləri qalstuklu olacaqsa, taxmaq daha doğrudur.